CÁI NHÌN VỀ SỰ TRÉO NGOE GIỮA VẺ NGOÀI LẤP LÁNH VÀ LÒNG DẠ TRỐNG RỖNG
Này thiền giả, bạn có thấy trong cái vòng xoáy của đời nay, người ta cứ mải mê chạy theo những hình ảnh giả tạo để mong người đời khen ngợi không?
Việc nhìn thấu được sự thật đang diễn ra trong lòng mình quan trọng hơn nhiều so với việc cố công xây dựng một cái vẻ ngoài bóng bẩy. Có một sự tréo ngoe là khi con người ta càng thiếu thốn, họ lại càng bám lấy cái Mana (tự cao/sĩ diện) chặt hơn cả người giàu có. Họ dùng cái tôi đó như một cái vỏ bọc để che đi cái nghèo, cái khổ của mình.
Ngược lại, những người đã có sự đủ đầy thường giữ được cái tâm Upekkha (xả tâm/bình thản) rất đáng nể. Sự bình thản này không hẳn đến từ đống tiền họ có, mà đến từ việc họ không còn để những lời khen chê hay phán xét của thiên hạ dắt mũi mình nữa.
Khi không còn phải gồng mình lên để chứng tỏ bất cứ điều gì, lòng người tự nhiên sẽ nhẹ nhõm. Nhưng trước khi chạm tới sự nhẹ nhàng đó, thưa bạn, hãy cùng xem những con số trong túi đang làm tâm ta nhảy múa ra sao.
Khi tâm ta nhảy múa trước những con số và tiền bạc
Này thiền giả, bạn hãy để ý xem, chỉ cần vài con số thay đổi trên màn hình điện thoại cũng đủ làm lòng mình dậy sóng rồi. Đó chính là lúc cái Lobha (ham muốn) hiện ra rõ nhất. Sự thật ở đời rất lạ: cái người mà trong tài khoản chỉ có chừng mười hay hai mươi triệu lại thường là người máu tiêu xài nhất.
Trong đầu họ lúc nào cũng nảy ra ý định mua sắm thứ này thứ kia cho sướng cái thân, đó là cái bẫy của việc hưởng thụ ngắn hạn.
Còn với những người đã có trong tay mười tỷ hay hai mươi tỷ, họ lại rơi vào một cái hố khác. Họ có khi chẳng nghĩ đến chuyện tiêu tiền, mà trong đầu lúc nào cũng chỉ lo tính toán làm sao để kiếm thêm thật nhiều nữa. Dù là muốn tiêu cho hết hay muốn gom cho đầy, thì cả hai đều là những sợi dây của Lobha (ham muốn) buộc chặt thiền giả vào sự lo âu.
Khi cái đầu còn bận bịu tính toán chuyện tiền nong, làm sao mình có thể chạm tới sự lặng lẽ thực sự của tâm hồn? Sự bận rộn ấy làm ta kiệt sức, nhưng chính việc phải gánh cái lớp mặt nạ mới là thứ bào mòn ta kinh khủng nhất.
GÁNH NẶNG CỦA NHỮNG LỚP VỎ BỌC VÀ SỰ HAO TỔN TÂM LỰC
Sống ở đời này, nhiều người đang phải gánh những cái "lớp vỏ" nặng nề quá. Thiền giả đôi khi cũng vướng vào cái bẫy này: dù thực lòng chẳng có bao nhiêu nhưng cứ phải gồng mình lên tỏ ra mình là người có điều kiện. Có người nhà ở quê nghèo lắm, nhưng lúc nào cũng phải "tinh vi", khoe khoang gia đình mình khá giả để người ta nể trọng. Việc cố sống khác đi so với sự thật chính là đang nuôi dưỡng cái Moha (si mê/lầm lạc).
Khi bạn không dám sống đúng với những gì mình có, chi phí sống sẽ bị đẩy lên cao ngất ngưởng một cách vô lý chỉ để phục vụ cho cái ảo tưởng đó. Hãy tưởng tượng bạn đang phải vác một tảng đá to đùng trên vai chỉ để người qua đường khen bạn khỏe mạnh; đó chính là sự vô nghĩa của việc giữ sĩ diện. Cái giá phải trả không chỉ là tiền bạc, mà là cả sự thong dong của tâm hồn. Sự mệt mỏi vì gian dối sẽ làm bạn kiệt quệ, khiến con đường tìm về sự thật trở nên xa xăm vô cùng.
LỐI THOÁT HƯỚNG TỚI SỰ SỐNG CHÂN THẬT CHO THIỀN GIẢ
Cách duy nhất để tìm lại sự thảnh thơi là dũng cảm rũ bỏ những lớp vỏ bọc đó đi để sống một cuộc đời đơn giản và thành thật. Này thiền giả, hãy quay về quan sát cái tâm mình mỗi ngày. Khi một ý nghĩ muốn khoe khoang hay một chút lòng tự ái trỗi dậy, hãy nhận diện ngay đó là Mana (tự cao) và Lobha (ham muốn). Đừng để chúng dắt mũi bạn đi vào con đường giả tạo.
Hãy nhớ rằng, giá trị thật sự của bạn không nằm ở số tiền trong ngân hàng hay sự nể phục của người đời. Giá trị đó nằm ở chỗ bạn có giữ được sự bình thản trước những thăng trầm của cuộc đời hay không. Hãy chọn sự thật thay vì chọn sĩ diện. Chỉ khi dám đối diện với sự thật về chính mình, bạn mới thực sự chạm tay vào được niềm vui sướng và sự tự do đích thực.